Wie weet

Het applaus houdt maar niet op.
Ik buig nog een keer, terwijl ik weet dat ik zo meteen ga zeggen wat niemand in de zaal wil horen.

Ik zie sommigen twijfelen als ik me weer opricht en hen voor de laatste keer laat genieten van die ingestudeerde gezichtsuitdrukking.
Ze twijfelen niet aan de woorden waarmee ik mijn rede net afsloot; dat wetenschap de mensen vergiftigt en bang maakt.
Dat kennis helemaal geen macht is, maar dat kennis alleen maar onzeker maakt.
Dat je op je gevoel en intuïtie moet vertrouwen. In jezelf. En dat je dat ook als natie moet doen. 
Dat je je leider moet geloven en volgen. En dat iedereen, maar dan vooral die zogenaamde wetenschappers, moeten zwijgen.
We hebben gelachen bij de voorbereiding toen we zochten naar een goed voorbeeld om de wetenschap onderuit te halen.
Daarbij was het zo simpel. Kinderlijk eenvoudig.

Ik leunde op de katheder in die kenmerkende pose waarvan ze houden. De ene schouder iets omlaag en naar achteren, wat iets van openheid en kwetsbaarheid suggereert.
De andere schouder hoger en naar voor gericht; de aanval, het onverwoestbare en ongenaakbare zelfbewuste.
En toen kraamde ik het eruit:
'Neem nu de relativiteitstheorie van die mijnheer Einstein.'
Uiteraard liet ik een pauze vallen en liet mijn blik over de zaal dwalen.
'Iemand die afgestudeerd was als leraar natuurkunde.' Weer een pauze.
'Een leraar natuurkunde die een theorie verzint die maar enkelen begrijpen, maar heel veel zou verklaren. Hij is nooit leraar geweest. Zo iemand wil je ook niet als leraar. Nooit. Nergens.'
Weer liet ik een stilte vallen.
'Maar als een theorie heel veel zou kunnen verklaren, dan zouden wij die toch allemaal begrijpen? Ik begrijp er niets van! Jullie wel? Dan zijn we het er toch over eens? Onzin! Allemaal geleuter met formules die geen normaal mens begrijpt! Sprookjes zijn het. Sprookjes.' 
Die laatste woorden sprak ik heel kalm uit. Afwisseling is belangrijk.

Ik zag de vuisten die opgeheven werden. Het heftige ja knikken. 

'Ik zie jullie. Jullie allemaal. Ik zie hoe jullie je handen gebald uit de mouwen steken. Ik zie hoe jullie ja knikken. We hebben meer jaknikkers nodig, Het hele land moet volstaan met jaknikkers. Die olie zit niet voor niets in de grond. Anders zouden het wel neeknikkers heten! Maar het zijn jaknikkers. Ze zeggen 'ja' tegen olie. 'Ja' tegen fossiele brandstoffen. Dus ook 'ja' tegen kolen en schaliegas.
Ze zeggen 'ja' tegen ontbranding. En wat al die wetenschappers niet snappen, is dat de beheersing van het vuur voor ons onbetwistbaar de grootste vooruitgang was. Daarom houd ik ook niet langer een pleidooi voor boren, maar wel voor vuur.
Want wat is staal? Wat is koper? Wat zijn al die fantastische, echt fantastische metalen, zonder vuur?'
Dus ik zeg: 'Brand. Smeed. Hamer.
Klimaatverandering? Het enige dat veranderd is, is het negatieve klimaat ten opzichte van olie, gas en steenkool!
Klimaatverandering? Het is een hoax. Wetenschap is een hoax!'

Ze stonden bijna op de stoelen.
Het applaus hield maar niet op.

Het klinkt nog.
De meelopers, de jaknikkers. Ze willen allemaal mee vreten uit de ruif die ik ze aanbied.

Ik haal de appel uit mijn binnenzak en hou hem omhoog.
Er valt een stilte. 
Mobieltjes flitsen.
Een CEO op de eerste rij, rekent zich nog rijker.
Maar ik ga er geen beet uit nemen ter ere van het logo.

Ik ga ze vertellen dat ik een hoax ben.
Ik ga ze vertellen dat ik een rol heb gespeeld.
Dat ik jarenlang onzin heb uitgekraamd.
Om ze duidelijk te maken dat ze moeten luisteren naar wetenschappers en niet naar opportunisten, zakkenvullers en jaknikkers.

Ik ben misschien te ver gegaan.
Dat zal ik toegeven.
Ook dat macht verslavend is en dat ook ik - en dat zal ze echt verbazen - twijfels had hoe ver ik kon en moest gaan.

Er zal weer applaus zijn, ben ik bang.
Dat ze het allemaal wel wisten.
Dat ze dan zeggen: 'Het was altijd al duidelijk natuurlijk,' de jaknikkers, opportunisten en zakkenvullers.